Inne budynki na Cmentarzu Powązkowskim


Plebania kościoła św. Karola Boromeusza

Jak donosiła prasa1, już w 1792 r. do posługi w kościółku św. Karola Boromeusza wyznaczono osobnego księdza. Został nim Józef Borkowski (lub Berkowski, 1768-1826), lecz według Stanisława Szenica swoją funkcję objął prawdopodobnie dopiero za czasów pruskich2.

Podobno pod koniec XVIII w. wystawiono mu plebanię, znajdującą się w okolicy późniejszych grobów kanoniczek (kw. 19), a zburzoną w 1837 r.3 Początkowo nie bardzo temu wierzyłam, gdyż jedyne zabudowania w podanej lokalizacji pojawiły się na planach Warszawy dopiero w 1822 r. i nie wspominała o nich najstarsza dostępna mi taryfa z 1821 r.

Jednak w życiu niczego nie można być pewnym ;) Otóż, wykaz nieruchomości Warszawy z 1819 r. podaje iż przy ul. Powązkowskiej nr hip. 26 mieściła się kamienica i dworek w podwórku oraz komórki drewniane należące do ks. Berkowskiego[!]4.

Z drugiej strony w 1822 r. stołeczna prasa donosiła, że na Cmentarzu Powązkowskim ze składek parafian wzniesiono kancelarię, wozownie i mieszkanie dla kapelana5. Była więc ta plebania, czyliż jej nie było?

Cóż, pozostaje nam "gdybanie": ksiądz powązkowski, owszem, miał gdzie mieszkać jeszcze przed 1820 r., ale prawdopodobnie mniej więcej w tymże czasie jego domostwo zostało zburzone, a w miejscu plebanii wystawiono nowe mieszkanie, połączone/sąsiadujące z kancelarią i wozownią. Prawda, że brzmi możliwie? ;)

© Sowa
1.11.2010

Przypisy

  1. Gazeta Warszawska" 1792, nr 85, s. [1].
  2. S. Szenic, Cmentarz Powązkowski : zmarli i ich rodziny, [T.1], 1790-1850, (Biblioteka Syrenki), Warszawa 1979, s. 18.

    Oprac. na podst.: Taryfa domów miasta stołecznego Warszawy dla wygody publicznej nowo wydana z dołączeniem przedmieścia Pragi i domów za rogatkami będących, Warszawa 1825, s. 165, Taryffa domów m.st. Warszawy i przedmieść Pragi według nowego podziału, po raz pierwszy wydał J. Glücksberg, Warszawa 1832, s. 42. Edycja elektroniczna ; Taryffa domów m.st. Warszawy i przedmieść Pragi, po raz drugi wydał J. Glücksberg, Warszawa 1839, s. 162.

    Numery hipoteczne wokół cmentarza Powązkowskiego zmieniały się dosyć często, wywołując niemałą frustrację u badacza dziejów tej okolicy. Sam cmentarz co najmniej od 1821 r. miał nr 26, a posesje znajdujące się na jego terenie albo nr 25a, albo 26a-c. Numery policyjne (obowiązujące dziś) to wynalazek dopiero l. 70-tych XIX w. - Zob. taryfy z l. 1821-1900.

  3. S. Szenic, Cmentarz Powązkowski : zmarli i ich rodziny, [T.1], 1790-1850, (Biblioteka Syrenki), Warszawa 1979, s. 18, 20.
  4. Źródła do dziejów Warszawy : wykaz nieruchomości miasta Warszawy z 1819 roku, wydał J. Kazimierski ; [red. nauk. S. Herbst], Warszawa Naukowe, 1966, s. 44.
  5. "Kurier Warszawski" 1822, nr 122, s. [1].
 


Do góry