Sztuka Cmentarza Powązkowskiego


Nagrobek Aleksandra Rzempołuskiego

Dane podstawowe

Data wystawienia: ok. 1924 r.
Data renowacji: bd.
Twórcy: bd.
Materiały: kamień
Lokalizacja nagrobka: kw. 9.

Pochowani

1. Rzempołuski Aleksander (zm. 1824)

2. Rzempołuska Zofia z d. Mroczkiewicz (?-1836)

3. Popławska Aniela z d. Rzempołuska (1812-1837)

4. Rzempołuski Aleksander (1829-1866)

5. Rzempołuski Stanisław (1811-1873)

6. Rzempołuska Anna z d. Rakowska (1821-1896)

7. Denkowska Marianna (1898-1908)

Inskrypcje

bd.

Historia nagrobka

Grobowce rodziny Rzempołuskich zajmują wcale pokaźny kawałek kwatery tuż przy kościele, choć widać, że w jakiś czas po ich wystawieniu ten rodzinny "ogródek" uległ pewnej reorganizacji.

Większość nagrobków odwołuje się do sztuki antyku grecko-rzymskiego, a daty zgonu sugerują, że wystawiono je przed 1840 r. Tym niemniej dziś możemy je podziwiać ustawione rządkiem na niskiej tumbie, charakterystycznej dla masowej produkcji 2. połowy XIX w.

Na te starsze nagrobki warto zwrócić uwagę m.in. ze względu na epitafia. "Pisane" piękną kursywą, niemal jak na jakimś bilecie wizytowym, w zwięzły sposób informują o przymiotach zmarłych i "nieutulonym żalu" żywych. Na przykład na nagrobku Zofii z Mroczkiewiczów Rzempołuskiej czytamy:

"Cieniom
bogobojnej cnotliwej
Małżonki
wzorowej najczulszej
Matki
Zofii z Mroczkiewiczów
Rzempoluskiej
dnia 30 Maja 1836 r.
zmarłej
przywiązany Mąż
wraz z wdzięcznemi
Dziećmi"

a na pomniku Anieli z Rzempołuskich Popławskiej:

"Tu obok wzorowey Matki
spoczywaią zwłoki cnotliwey iey Córki
Ś.P. Anieli z Rzempoluskich
Poplawskiey
która na d. 18. Grudnia 1837 r. za wcześnie
w wieku lat 25 z nieutulonym żalem
Męża i Rodziny Świat ten opuściła"

Wśród tych "antycznych" pomników wyróżnia się nagrobek Aleksandra Rzempołuskiego, będący jednym z najstarszych przykładów pomników dziecięcych na Cmentarzu Powązkowskim.

Zapewne jest on autorstwa Jakuba Jakubowskiego, podobnie jak grób Gabriela Józefa Komorowskiego. Różni się wszakże kształtem postumentu i jego dekoracją oraz ma mniej świecki charakter (putto trzyma krzyż, a nie wieniec jak na pomniku Komorowskiego).

Wzór ten cieszył się ogromną popularnością, o czym świadczy wiele zachowanych egzemplarzy (zwłaszcza w starej części cmentarza). Prawdopodobnie Jakubowski szybko utracił monopol na ich wykonywanie, gdyż np. w kwaterze 9 znajdujemy również uśpione putto z cokolwiek za dużą głowa i w ogóle niewymiarowe. Zresztą kto wie - może mistrz miał zły dzień ;-)

© Sowa
28.12.2008


Do góry